Opinia Rzecznika Generalnego TSUE z dnia 11 czerwca 2026 r., w sprawie C – 831/24 jest kolejnym krokiem w kierunku realnej ochrony kredytobiorców oraz pożyczkobiorców w Polsce w ramach sankcji kredytu darmowego. Rzecznik Generalny w niniejszej opinii odpowiedział tylko na jedno z pytań, które dotyczyło obowiązku zbadania przez sądu umowy pod kątem sankcji kredytu darmowego.
Opinia Rzecznika Generalnego TSUE w sprawie C – 831/24
W ramach opinii z dnia 11 czerwca 2026 r. Rzecznik Generalny TSUE miał odpowiedzieć na trzy istotne pytania dotyczące problematyki sankcji kredytu darmowego. Pytania te dotyczyły kolejno następujących kwestii:
- zakres obowiązku sądu, który rozpoznaje sprawę dotyczącą sankcji kredytu darmowego w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim;
- zakres obowiązku informacyjnego banku w kontekście procedury przedterminowej spłaty kredytu/pożyczki.
- proporcjonalność sankcji kredytu darmowego.
Więcej na temat treści niniejszych pytań piszemy w artykule: „Opinia Rzecznika Generalnego TSUE w sprawie C – 831/24 – sankcja kredytu darmowego”.
Niemniej w opinii z dnia 11 czerwca 2026 r. Rzecznik Generalny TSUE odniósł się tylko do kwestii obowiązku zbadania przez sąd umowy pod kątem sankcji kredytu darmowego.
Pytanie nr 1 do TSUE w sprawie C – 831/24 – Obowiązek zbadania przez sąd umowy pod kątem sankcji kredytu darmowego
Zgodnie z opinią Rzecznik Generalny TSUE w sprawie C – 831/24 stwierdził, że sąd krajowy nie może ograniczyć się tylko do zbadania uchybień (zarzutów) wskazanych przez konsumenta.
Opinia Rzecznika Generalnego TSUE oznacza, że sąd krajowy powinien z urzędu (sam z siebie) zbadać czy w sprawie dotyczącej sankcji kredytu darmowego doszło do naruszenia obowiązków informacyjnych przez kredytodawcę i to niezależnie od uchybień wskazanych przez konsumenta.
Oznacza to, że sąd krajowy nie jest związany naruszeniami wskazanymi przez konsumenta w złożonym oświadczeniu o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego (SKD). Kontrola sądu krajowego obejmuje zatem wszystkie wymogi informacyjne wskazane w art. 10 ust. 2 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylająca dyrektywę Rady 87/102/EWG.
W świetle wydanej opinii Rzecznika Generalnego TSUE może być tak, że sąd nie uwzględni żadnego ze wskazanych przez konsumenta uchybień (naruszeń obowiązków informacyjnych), ale znajdzie w umowie inne naruszenie, skutkujące sankcją kredytu darmowego, które to naruszenie nie było podnoszone przez konsumenta.
Jest to kolejny krok w kierunku pełnej ochrony konsumentów. Oznacza to bowiem obowiązek sądu krajowego wnikliwego badania treści postanowień danej umowy, pod kątem potencjalnych naruszeń mogących stanowić podstawę do zastosowania sankcji kredytu darmowego (SKD).
Linia ta wpisuje się w dotychczasowe orzecznictwo TSUE związane z prawami konsumentów.
Procedura przedterminowej spłaty kredytu a sankcja kredytu darmowego, sprawa C – 831/24
Jedynie przypomnieć należy, iż ramach pytania numer 2 w sprawie C 831/24 Rzecznik Generalny TSUE miał odpowiedzieć na pytanie w jaki dokładnie sposób banki powinny informować swoich klientów o procedurze przedterminowej spłaty kredytu.
Treść pytania brzmi:
2) Czy art. 10 ust. 2 lit. r) dyrektywy 2008/48/WE należy rozumieć w ten sposób, że wymóg jasnego określenia procedury przedterminowej spłaty nakłada na kredytodawcę obowiązek zredagowania opisu sposobu postępowania, w taki sposób, aby konsument w toku wykonywania umowy miał możliwość bez zasięgania dodatkowych informacji u kredytodawcy (lub czynienia z nim dodatkowych uzgodnień), stwierdzić punkt po punkcie, kto, w jaki sposób i w jakiej kolejności wykonać ma czynności związane z przedterminową spłatą, z wyraźnym oznaczeniem zdarzenia stanowiącego ostatni element tej procedury?
Proporcjonalność sankcji kredytu darmowego – opinia Rzecznika Generalnego TSUE w sprawie C – 831/24
Zagadnienie związane z proporcjonalnością sankcji kredytu darmowego było przedmiotem pytania nr 3 w sprawie C – 831/24. Przypomnieć należy, iż niniejsze zagadnienie było już analizowane przez TSUE. W wyroku z dnia 13 lutego 2025 r., w sprawie C – 472/23 orzekł, iż:
„3) Artykuł 23 dyrektywy 2008/48 w związku z jej motywem 47należy interpretować w ten sposób, że nie stoi on na przeszkodzie uregulowaniom krajowym, które przewidują – w przypadku naruszenia obowiązku informacyjnego nałożonego na kredytodawcę zgodnie z art. 10 ust. 2 tej dyrektywy – jednolitą sankcję polegającą na pozbawieniu kredytodawcy prawa do odsetek i opłat, niezależnie od indywidualnego stopnia wagi takiego naruszenia, o ile naruszenie to może podważyć możliwość oceny przez konsumenta zakresu jego zobowiązania”.
W opinii z dnia 11 czerwca 2026 r., w sprawie C – 831/24 Rzecznik Generalny TSUE nie odnosił się do niniejszego zagadnienia. Zatem na stosowne odpowiedzi przyjdzie nam jeszcze poczekać.
Szansa kredytobiorców na korzystne rozstrzygnięcie w ramach sankcji kredytu darmowego
Komentowana opinia Rzecznika Generalnego TSUE – jakkolwiek nie jest wyrokiem – to daje kolejne argumenty w sporach z bankami oraz parabankami w ramach sankcji kredytu darmowego.
Zgodnie z niniejszą opinią sądy krajowe winny badać z urzędu wszystkie potencjalne naruszenia obowiązków informacyjnych związanych z sankcją kredytu darmowego – także w sytuacji gdy kredytobiorca ograniczył się do przedstawienia tylko kilku z nich.
Bezpłatna analiza umowy kredytu gotówkowego – sankcja kredytu darmowego
Kancelaria prowadzi na terenie całej Polski sprawy związane z sankcją kredytu darmowego. Reprezentujemy Klientów na etapie postępowania przedsądowego oraz sądowego, a także w ramach potencjalnych negocjacji ugodowych.
Pierwszym krokiem jest weryfikacja umowy pod kątem potencjalnych naruszeń. Analiza umowy kredytowej w Kancelarii CST ma charakter bezpłatny. Zapraszamy do kontaktu posiadaczy kredytów gotówkowych oraz pożyczek gotówkowych, którzy chcą wiedzieć czy ich umowy zawierają wadliwe postanowienia i kwalifikują się pod sankcję kredytu darmowego.
